गिरिजाले मन्त्रीहरूलाई के निर्देशन दिए ?

काठमाडौं । अमेरिकी राजदूत न्यान्सी जे पावेलसँग भेट गरेलगत्तै पुर्व प्रधानमन्त्री गिरिजाप्रसाद कोइरालाले कठपुतली सरकारका प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपाललगायत एमाले कांग्रेसका तर्फाट मन्त्रिपरिषद्मा सम्मिलितहरूलाई आफ्नै निवासमा बोलाएर निर्देशन दिएको खुलासा भएको छ । 

माधव नेपालको नेतृत्वमा गठन भएको सरकारले कुनै गति लिन नसकेको चरम असन्तुष्टीसमेत कोइरालाले पोखेको निकटवर्ती स्रोतले बताएको छ । प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालसँग मात्र भेटघाट गर्ने पुर्वनिर्धारित कार्यक्रम संशोधन गरी कोइरालाले कांग्रेस र एमालेका तर्फाट मन्त्री बनेका सबैलाई आफ्नै निवासमा आउन उर्दी जारी गरेका थिए । गिरिजाको उर्दीअनुरुप असार १७ गते बिहान ९ः३० बजे मन्त्रीहरू कोइराला निवास पुगेका थिए । मन्त्रीहरू पुग्नुभन्दा केही समय अगाडि एमाले अध्यक्ष झलनाथ खनाल कोइराला निवास पुगेका थिए । नेपालका लागि अमेरिकी राजदूत न्यान्सी जे पावेलसँग भेट गरेलगत्तै मन्त्रीहरूलाई सामूहिक रूपमा बोलाएर निर्देशन दिनुलाई अर्थपुर्णा रूपमा लिइएको छ ।

अमेरिकी योजनाअनुरूप मन्त्रिपरिषद्लाई परिचालन गराउनका लागि कोइरालाले निर्देशन दिएको आशंका कतिपय सहभागीहरूले दिएको निकटवर्ती सूत्रको भनाइ छ । गिरिजाप्रसाद कोइरालाले मन्त्रिपरिषद् र स्वयं प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालले परिस्थितिको सामना गरी अगाडि बढ्न आँट नगरेको समेत चिन्ता प्रकट गरेका थिए ।

जनतामा वर्तमान मन्त्रिपरिषद् गठनका बारेमा नकारात्मक घृणा पैदा भएको अवस्थामा मन्त्रिपरिषद्ले जनमुखी कार्यद्वारा नकारात्मक धारणा हटाउनमा भूमिका निर्बाह गर्नुपर्नेमा त्यसो हुन नसकेको भन्दै मन्त्रीहरूको कोइरालाले खुलेर आलोचना गरेको सूत्रले दाबी गरेको छ । यस्तै अवस्था रहेमा सकारको स्थायित्व नहुने कोइरालाको कथन थियो । माओवादी र एमालेबीचको सम्बन्ध स्पष्ट पार्न कोइरालाले एमाले अध्यक्ष झलनाथ खनाल तथा माधवकुमार नेपालसँग आग्रह गरेका थिए ।

कांग्रेसलाई वाइपास गरी माओवादीसँग कुनै सहमति कायम गरेमा यसलाई कुनै हालतमा स्वीकार्न नसकिने कोइरालाको भनाइ थियो । कोइरालाले माओवादीलाई फकाउने र तर्साउने दुवै खालका नीति अलवम्बन गर्न एमाले र मन्त्रिपरिषद्लाई निर्देशन दिएका थिए ।

आफूले पनि माओवादीसित डिल गर्दा त्यस्तै नीति अख्तियार गर्ने कोइरालाको भनाइ थियो । माओवादीलाई फकाएर सरकारमा सामेल गराउन सके सरकारले स्थायित्व पाउने कुरा कोइरालाले बताएका थिए । फकाउने काममा असफल भएमा माओवादीको सम्बन्ध लिट्टे, भारतका माओवादी र कम्पोसासँग रहेको कारण आतंककारीको सूचीमा राख्न सकिने भनी माओवादीलाई तर्साउनु पर्ने टिप्पणी कोइरालाले गरेका थिए । सोही दिन आयोजित संसद् दिवसको अवसरमा माओवादी सरकारमा आएमा आफ्नो पार्टी मन्त्रिपरिषद्मा केही सिट त्याग गर्न तयार भएको भनी प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालले कोइरालाको निर्देशनअनुरुप नै व्यक्त गरेका हुन् । सरकारलाई स्थायित्व प्रदान गर्नका लागि सुजाता कोइरालालाई सरकारमा सामेल गराउनु आवश्यक भएको तर्क दिन पुगेका गिरिजा कोइराला मन्त्रिपरिषद्को काम गराइका कारण सरकारको स्थायित्व हुन नसक्ने निर्णयमा पुगेपछि निर्देशन दिने काममा जुटेको पार्टी सुत्रले बताएको छ ।

भनिन्छ, अमेरिकालगायत पश्चिमा राष्ट्रहरू वर्तमान सरकारको काम गराइप्रति त्यति सन्तुष्ट हुन सकेका छैनन् । सरकारको लोसेपनाका कारण आफ्नो स्वार्थ पूरा हुन सक्ला भन्ने बारेमा अमेरिकाले समेत आशंका व्यक्त गरेको छ । त्यही कारणले गर्दा नै अमेरिकी राजदूतले आफ्नो योजनाअनुरुप सरकारलाई संचालन गर्न लगाउन गिरिजा कोइरालासँग गुहार माग्न पुगेको हो । हुन त पावेल-कोइराला भेटलाई कार्यकाल पूरा गरी अमेरिका फर्किन लागेको सर्न्दर्भमा भएको भनी प्रचार गरिएको छ । यद्यपि राजनीतिक पर्यवेक्षकले उक्त भेटलाई राजनीतिक महत्वको भनी ठोकुवा गरेका छन् । उता असार १५ गते ४ बजे राष्ट्रपति डा. रामवरण यादवसँग भारतीय गुप्तचर संस्था ‘रअ’ का नेपाल प्रमुख आलोक जोसीले भेटघाट गरेका छन् । सो भेटलाई गोप्य राखिएको छ । राष्ट्रपति जस्तो गरिमामय पदमा आसिन व्यक्तिले विदेशी गुप्तचर संस्थासँग आवद्ध व्यक्तिलाई भेट्नुलाई जानकार पक्षले आर्श्चर्यको रूपमा लिएको छ ।

गुप्तचर संस्थामा आवद्ध व्यक्तिको सक्रियता षड्यन्त्रपूर्ण कामका लागि हुने सर्न्दर्भमा राष्ट्रपति र जोसीको भेटलाई लिनुपर्ने भएको छ । रुकमांगद प्रकरणदेखि नै डा. रामवरण विवादित व्यक्ति बन्न पुगेका छन् ।